O‘ZBEKLAR TAKYASI VA TURK MUSIQASI
Annotatsiya
O’zbeklar takyasi deyilganda uch xil tushunish mumkin: birinchisi,O’rtaOsiyovaxossatanO’zbekistondanhajgaboramandebkelganlaruchun turar-joy,mehmonxona.Ikkinchisi,turkxalqiningIstiqlolchilikurushipaytidagimuhim joy.Uchinchisi, turk xalqiningmadaniyat va san’atigahissaqo’shgan markaz.Yani, bu joy vatan uchun o’ta muhim ikki qadriyat qal’asidir. Bu qal’a ayniqsa Istanbulda dushman ishg’oli paytida Shayx Ato Afandi boshchiligida qattiq qo’riqlangan. Yurtni asrash uchun qo’liga qurol olganlar, ziyoli qatlamAnqaraga ketish uchun oldin ushbu takyada yashirinishar hamda shayx va darveshlarning yordamlari, duolari bilan Onado’litarafigao’tibketishardi.Mamlakat ozod bo’libRespublikaqurilgandankeyin Otaturkninghame’tiboriniqozonganShayxAtoAfanditakyafaoliyatinidavomettirdi. Endimiltiqlaro’rnininay,tanburkabicholg’uasboblaregalladi.Takyadabo’libo’tgan qo’rqinchlikunlarortdaqolibsokinlikhukmsuraboshladi,musiqashunoslikrivojlandi. O’z davrining ustozlari “Qutb-i Nay” va bastakor Sulaymon Erguner, “Qutb-i Nay” UlviErgunerningnaydarslari,UdiyJohidGo’zkan,HofizHulusiyGo’kmenli,Husayin Sebilji, Javdat Soydanseslarning ijrolari va Qur’oni karim tilovatlari, qasidalar, diniy maqomlar, mavlidlar o’qilgan. Shayx Ato Afandidan keyin takya ustozi ukasi Shayx Najmiddin Afandi bo’lgan va takyadagi tasavvufiy muhit yana ham rivojlanib davom etgan. Takyaning oshpazi Shavkat Usta tayyorlagan o’zbek palovi o’zgacha quvonch ulashgan. Abru san’ati va mumtoz, diniy tasavvufiy musiqalarning eng yaxshi ijro etilgan joy sifatida O’zbeklar takyasi Shayx Adham Afandidan keyin 1945–1972 yillarda eng ko’rkamli davrini boshidan kechirdi. Shayx Najmiddin Afandining (vaf. 1971) ayniqsa nay va musiqaga bo’lgan ishtiyoqi bu ko’rkamlikka hissa qo’shgan. Taxminan 30 yil davom etgan beqiyos san’at va do’stona muhit osha davr fotoapparatlaribilansuratgaolingan,ilkmagnitafonlarbilanovozyozibolinganbo’lsa- da ko’rish va eshitish borasida kunimizdagi texnologiyalarning imkoniyatlari kabi bo’lolmaydi.Shunday bo’lsa-da mashqlar,notalar, maqomlar,o’qilgan duolar,Qur’oni karim tilovatlari, mavlid-i sharif, qasidalar, maqomlarni hammasini bo’lmasa ham qisman Shayx Najmiddin Afandi kasettalarga yozib olgan. Bu ovoz qaydlari harakatlarim natijasida saqlanib kelajakka meros qoldi. Bu qaydlardagi har narsa soniyasigachaqadrlidirvabirdarsmaqomidadir.EndiISARvaqfiningharakatlaribilan ta’mirdan chiqqan takyadaodat bo’yicha haligachapishirilayotgan o’zbek palovi bilan musiqiy yig’ilishlarda eski buqaydlarni eshitishimiz mumkin.Kalit so'zlar
Oʻzbeklar takyasi, Erguner, turk musiqasi, diniy maqomlar
Adabiyotlar ro'yxati
Yuklab olishlar
Yuklab olish ma’lumotlari hali mavjud emas.