"Alfraganus" xalqaro ilmiy jurnali O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi huzuridagi Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi tomonidan 060125-sonli guvohnoma bilan davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan.
EKSTREMAL TURISTIK XIZMATLARNI INNOVATSION BOSHQARISH VA MARKETING STRATEGIYALARI
Mazkur maqolada ekstremal turistik xizmatlarni innovatsion boshqarishning nazariy va amaliy jihatlari, zamonaviy marketing strategiyalarining ushbu sohani rivojlantirishdagi o‘rni hamda raqamli texnologiyalarni joriy etishning afzalliklari tahlil qilingan. Ekstremal turizmda xizmat sifati, xavfsizlik, mijozlar ehtiyojini qondirish va raqobatbardoshlikni oshirishga qaratilgan innovatsion yondashuvlar yoritilgan. Shuningdek, O‘zbekistonda ekstremal turizmni rivojlantirish istiqbollari va marketing strategiyalarini takomillashtirish bo‘yicha tavsiyalar berilgan.
Copyright (c) 2026 Ruziqulova Mahliyo G‘ayratovna (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
AN EMPIRICAL STUDY OF ACTIVE TOURISM DEVELOPMENT IN UZBEKISTAN
This study presents an empirical investigation of active tourism development in Uzbekistan by assessing its current state, development potential, and future prospects. The research examines the economic, social, infrastructural, and organizational factors influencing the development of active tourism using empirical evidence. Based on the findings, scientifically grounded recommendations are proposed to enhance the effective utilization of regional tourism resources, improve the quality and competitiveness of tourism services, and promote sustainable tourism development. The results contribute to the diversification of tourism products and strengthen the competitiveness of Uzbekistan's tourism sector in the international tourism market.
Copyright (c) 2026 Tilovmurodov Dostonbek Furqat o‘gli (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
O‘ZBEKISTONDA FAOL TURIZM YO‘NALISHLARINI RIVOJLANTIRISHNING INTEGRAL MODELI
Maqolada O‘zbekistonda faol turizm yo‘nalishlarini rivojlantirishning integral modeli ishlab chiqilgan va uning nazariy hamda amaliy asoslari yoritilgan. Faol turizmni rivojlantirishga ta’sir etuvchi tabiiy-geografik, iqtisodiy, infratuzilmaviy, institutsional, ekologik va marketing omillari tizimli tahlil qilinib, ularning o‘zaro integratsiyasi asosida hududlarning turistik salohiyatidan samarali foydalanish mexanizmlari taklif etilgan. Tadqiqotda faol turizmni boshqarish tizimini takomillashtirish, hududiy turizmni barqaror rivojlantirish va mamlakatning xalqaro turizm bozoridagi raqobatbardoshligini oshirishga oid ilmiy-amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
MICE TURISTIK ERKIN ZONASI (TEZ-MICE) KONTSEPTSIYASINI RIVOJLANTIRISH VA TRANZIT SAYYOHLARNI BIZNES ISTE’MOLCHIGA AYLANTIRISH MEXANIZMI
Maqolada tranzit yo‘lovchilar oqimini ishbilarmonlik tadbirlari turizmi (MICE) iste’moliga aylantirishning institutsional mexanizmi asoslangan. Turizm sohasida ilgari surilgan tranzit-konversiya g‘oyasi ishbilarmonlik segmentiga moslashtirilib, aeroport tuguniga tutash hududda maxsus huquqiy rejim, kongress-infratuzilma, qisqa formatli stopover-mahsulotlar va yagona raqamli platformani birlashtiruvchi MICE turistik erkin zonasi (TEZ-MICE) kontseptsiyasi taklif etilgan. Konversiya jarayoni to‘rt bosqichli voronka ko‘rinishida modellashtirilgan: tranzit yo‘lovchi – stopover-ishtirokchi – qaytuvchi delegat – tadbir buyurtmachisi. Xalqaro aviatugunlarning stopover-dasturlari qiyosiy tahlil qilinib, ularning MICE yo‘nalishidagi bo‘shlig‘i aniqlangan. Parametrik hisob-kitob har 100 ming tranzit yo‘lovchiga nisbatan konversiyaning ehtiyotkor, bazaviy va faol ssenariylarida kutilishi mumkin bo‘lgan qo‘shimcha tushumlarni baholaydi. Kontseptsiyani joriy etishning huquqiy, infratuzilmaviy va tashkiliy shartlari hamda bosqichli tartibi asoslab berilgan.
Copyright (c) 2026 Musayeva Sayyora Abdivaxitovna (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
IQLIM O‘ZGARISHI SHAROITIDA INVESTITSIYALAR SAMARADORLIGINI OSHIRISH YO‘LLARI
Ushbu ilmiy maqolada yashil investitsiyalar samaradorligini oshirish masalalari ochib berilgan. Shu bilan birga, “yashil iqtisodiyot”ning sanoat va tarmoqlarga taʼsiri va ahamiyati koʻrsatilgan. Shuni taʼkidlash kerakki, “yashil iqtisodiyot” mamlakatimiz taʼlim tizimiga kirib bormoqda va rivojlanish tendentsiyasini kuchaytirmoqda global iqlim o‘zgarishi sharoitida investitsiya loyihalarining samaradorligini oshirish mexanizmlari va strategiyalari tadqiq etilgan. Iqlim risklarining investitsiya muhitiga ta’siri tahlil qilinib, "yashil" investitsiyalar, barqaror moliyalashtirish (ESG) va iqlimiy adaptatsiya (moslashuv) strategiyalarining o‘rni yoritilgan. Shuningdek, investitsiya samaradorligini baholashda ekologik omillarni hisobga olish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
Copyright (c) 2026 Berdiyorov Baxtiyor Sodiqovich (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
INNOVATSION STRATEGIYALARNI AMALGA OSHIRISHNING XORIJ TAJRIBASI VA UNDAN MILLIY IQTISODIYOTDA FOYDALANISH YО‘NALISHLARI
Mazkur maqolada iqtisodiy taraqqiyotning hal qiluvchi omili sifatida innovatsion strategiyalarni amalga oshirishning xorij tajribasi tizimli ravishda tahlil qilingan. Rivojlangan davlatlar – AQSh, Yaponiya, Germaniya, Shvetsiya, Shveytsariya, Janubiy Koreya hamda G‘arbiy Yevropa mamlakatlarida innovatsion faoliyatni davlat tomonidan qо‘llab-quvvatlashning faol aralashuv, markazlashmagan boshqaruv va aralash (gibrid) strategiyalari, shuningdek, ilmiy-innovatsion rivojlanishning uchta asosiy modeli qiyosiy jihatdan о‘rganilgan. Innovatsion jarayonlarni tartibga solishning ma’muriy va iqtisodiy usullari, tо‘g‘ridan-tо‘g‘ri hamda bilvosita ta’sir kо‘rsatish vositalari, texnologiyalar transferi mexanizmlari va ularning iqtisodiy samaradorligi tahlil etilgan. Tadqiqot natijalari asosida О‘zbekistonda mavjud ilmiy-texnikaviy salohiyatdan samarali foydalanish, texnologiyalar transferi milliy markazini tashkil etish, innovatsion infratuzilmani shakllantirish hamda innovatsion faoliyatni huquqiy rag‘batlantirish bо‘yicha ilmiy asoslangan taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan.
Copyright (c) 2026 Yusupov Saidvali Shukrullayevich (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
FACTORS INFLUENCING THE SUSTAINABLE DEVELOPMENT OF THE TOURISM INDUSTRY IN UZBEKISTAN
The scientific article outlines the essence of the concept of sustainable economic development, the UN Sustainable Development Goals are defined, tourism development trends in Uzbekistan are briefly described, and recommendations for identifying factors that ensure the sustainable development of the tourism industry in our country are proposed and given, with an analysis of the factors of sustainable tourism development.
Copyright (c) 2026 Sayfutdinov Shuxratjon Sultonovich (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
O‘ZBEKISTONDA TURIZM SOHASI RAQOBATBARDOSHLIGINI OSHIRISHDA MAVSUMIYLIK OMILLARINING TA’SIRI
Mazkur maqolada O‘zbekistonda turizm sohasi raqobatbardoshligiga mavsumiylik omillarining ta’siri tahlil qilingan. Tadqiqotda turistik oqimlarning mavsumiy tebranishlari, turizm xizmatlariga bo‘lgan talabning o‘zgarishi hamda mavsumiylikning turizm korxonalari faoliyati samaradorligiga ta’siri baholangan. Shuningdek, mavsumiylikni kamaytirish orqali turistik xizmatlar diversifikatsiyasini rivojlantirish, hududiy turizm salohiyatidan samarali foydalanish, turizm infratuzilmasini takomillashtirish va yil davomida barqaror turistik oqimni shakllantirish bo‘yicha ilmiy asoslangan taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan.
Copyright (c) 2026 Xalilov Sirojiddin Sherali oʻgʻli (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
SHAXSLARDA SUBYEKTIV BAXT VA MOLIYAVIY SAVODXONLIKNING O‘ZARO KORELYATSIYASIGA TA’SIR QILUVCHI PSIXOLOGIK OMILLAR
Shaxslarda subyektiv baxt va moliyaviy savodxonlik o‘rtasidagi bog‘liqlik hamda unga ta’sir etuvchi psixologik omillar chuqur tahlil qilinadi. tadqiqot davomida emotsional barqarorlik, o‘zini nazorat qilish, motivatsiya va moliyaviy qaror qabul qilish xulq-atvori o‘rganildi. natijalar moliyaviy savodxonlik darajasi yuqori bo‘lgan shaxslarda subyektiv baxt darajasi ham yuqori ekanligini ko‘rsatdi.
Copyright (c) 2026 XUDOYOROVA M (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
Ushbu maqolada psixologning kasbiy malakasining asosiy tarkibiy qismi sifatida ijtimoiy yo‘naltirilgan tafakkur hodisasi ko‘rib chiqiladi. Tafakkurning bu turini aniqlashga oid nazariy yondashuvlar, uning tarkibiy elementlari va asosiy xususiyatlari ko‘ratilib o‘tilgan. Bunday tafakkur turining shakllanishi va rivojlanishi kasbiy faoliyat samaradorligiga, hamdardlik qobiliyatiga, ijtimoiy vaziyatlarni anglashga, qarorlar qabul qilish axloqiyligiga hamda mijozlar va hamkasblar bilan samarali munosabatlar o‘rnatishga qanday ta’sir ko‘rsatishi tahlil etiladi.
Copyright (c) 2026 ISMAYLOVA R (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
MUSOBAQA OLDIDAN EMOTSIONAL HOLAT VA MOTIVATSION KURASHNI NAZORAT QILISHDA IRODAVIY JARAYONLARNING ROLI
Ushbu maqola zamonaviy sportchilarning yuqori natijalarga erishishida jismoniy tayyorgarlik bilan bir qatorda psixologik tayyorgarlikning ahamiyatini tadqiq etadi. Musobaqalarning keskinligi, yuqori raqobat muhiti va natija uchun kurash sportchilardan barqaror ruhiy holat, mustahkam iroda va yuqori motivatsiyani talab qiladi. Shu nuqtayi nazardan, sport psixologiyasining dolzarb vazifalari sifatida emotsional holatlarni boshqarish, ichki resurslarni safarbar etish, motivatsiyani shakllantirish va sportchi-murabbiy munosabatlarini uyg‘unlashtirish belgilangan.
Copyright (c) 2026 NAZAROV D (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
MUAMMOLI OILALARGA PSIXOLOGIK XIZMAT KOʼRSATISHDA MEDIATSIYA ZAMONAVIY SAMARALI USUL SIFATIDA
Mazkur maqolada oilaga psixologik xizmat koʼrsatishda zamonaviy yondashuv sifatida mediatsiyani qoʼllash samarali usul ekanligi, uning asosiy tamoyillari, samaradorlikka erishishda muqobil yoʼl bilan oilalarda sogʼlom muhitni tarkib toptirish jarayonini amalga oshirish uchun psixologik va xuquqiy savodxonlikka eʼtibor berishga doir ishlab chiqilgan amaliy tavsiyalar keltirilgan.
Copyright (c) 2026 АKRAMOVA F, BILOLOVA Z (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
SHAXSDA INDIVIDUAL IMKONIYATLAR SHAKLLANISHIDA IJTIMOIY-PSIXOLOGIK MUHITNING AHAMIYATI
Ushbu maqolada ijtimoiy-psixologik muhitning shaxs rivojlanishiga ta'siri batafsil ko'rib chiqilgan. Ilmiy tadqiqotlar, ayniqsa, uy muhiti, ta'lim tizimi, tengdoshlar bilan muloqot va kengroq ijtimoiy makonning inson iste'dodlarini rivojlantirishga ta'sirini ta'kidlaydi. Shaxsning tashqi ijtimoiy o'zgaruvchilarga javoban ichki salohiyatini rivojlantirish, motivatsiyaning ahamiyati, ijtimoiy rollar, qadriyatlar tizimlari va psixologik qo'llab-quvvatlashning barchasi yoritilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko'rsatadiki, sog'lom ijtimoiy-psixologik muhit shaxsiy salohiyatni rivojlantirishda muhim rol o'ynaydi va bu jarayon uslubiy yondashuvni talab qiladi.
Copyright (c) 2026 TULYAGANOVA G (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
O‘SMIRLARDA O‘ZIGA NISBATAN ISHONCH HISSI NAMOYON BO‘LISHIDA O‘ZIGA BO‘LGAN MUNOSABATNING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI
Maqolada o‘smirlik davrida o‘z-o‘ziga bo‘lgan ishonchni shakllanishiga o‘z-o‘ziga bo‘lgan ishonchning ta’sirini o‘rganishga qaratilgan. Unda o‘smirlik davrida o‘z-o‘ziga bo‘lgan munosabatni namoyon bo‘lishiga doir nazariy qarashlar ilgari surilgan. Ayniqsa, o‘smirlik davrida o‘z-o‘ziga bo‘lgan munosabatni shakllanishiga o‘z-o‘ziga bo‘lgan ishonchning ta’siri empirik ma’lumotlar asosida o‘rganilgan.
Copyright (c) 2026 G‘AYBULLAYEVA D (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
ZO‘RAVONLIKDAN JABR KO‘RGAN XOTIN-QIZLARGA YORDAM KO‘RSATISHNING IJTIMOIY-PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI VA SAMARALI REABILITATSIYA YONDASHUVLARI
Ushbu maqolada zo‘ravonlikdan jabr ko‘rgan xotin-qizlarga yordam ko‘rsatishning ijtimoiy-psixologik xususiyatlari tahlil qilingan. Tadqiqot doirasida mutaxassislar ishtirokida empirik ma’lumotlar yig‘ilib, zo‘ravonlik turlari va yordam ko‘rsatish amaliyoti o‘rganildi. Natijalar jabrlanuvchilarda psixoemotsional muammolar keng tarqalganligini ko‘rsatdi. Maqolada samarali reabilitatsiya uchun integrativ yondashuvlar asoslab berilgan. Shuningdek, mutaxassislar malakasi va xizmatlar samaradorligiga ta’sir etuvchi omillar aniqlandi.
Copyright (c) 2026 KULDASHEVA G (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
OILAVIY RUHIY BARQARORLIK: JAMIYAT SALOMATLIGI VA IJTIMOIY IMIJNING PSIXOLOGIK ASOSI
Ushbu maqolada oilaviy ruhiy barqarorlik jamiyat psixologik salomatligi va ijtimoiy imijning psixologik asosi sifatida keng qamrovli tahlil qilinadi. Psixologik jihatdan barqaror oilalarning jamiyatdagi nufuzi, shaxslararo munosabatlar sifati, nizolarni konstruktiv hal etish qobiliyati va stressga bardoshliligi empirik maʼlumotlar asosida koʻrib chiqiladi. Tadqiqot natijalariga koʻra, ruhiy barqaror oilalar oʻzaro emotsional qoʻllab-quvvatlash va umumiy qadriyatlar asosida nafaqat oilaviy, balki keng ijtimoiy imijni ham shakllantiradi. Oilaviy ruhiy barqarorlikni maqsadli rivojlantirish jamiyat salomatligi va ijtimoiy nufuz uchun hal qiluvchi omil ekanligi asoslanadi.
Copyright (c) 2026 MIRZAYEVA S (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
AHOLIGA SIFATLI PSIXOLOGIK XIZMAT KO‘RSATISHDA ILMIY ASOSLANGAN PSIXOTERAPIYALARNING O‘RNI
Maqolada aholiga sifatli psixologik xizmat ko‘rsatishda ilmiy asoslangan psixoterapiyalarning o‘rni va ahamiyati ochib berildi, shuningdek, ilmiy asoslangan psixoterapevtik metodlarning ayrimlariga to‘liqroq to‘htalib o‘tildi va ularni qanday amalda qo‘llash va aholiga sifatli psixologik xizmat ko‘rsatishda foydalanish bo‘yicha ma’lumotlar keltirildi. Ushbu maqola – ilmiy psixoterapevtik metodikalar vositasida psixologik xizmatni joriy qilib, har bir mijozga bir xil sifatda yordam ko‘rsatishni ta’minlash va aholi orasida psixoterapiyaga bo‘lgan ishonchni oshirish maqsadida yozildi.
Copyright (c) 2026 BILOLOVA Z (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
RAQAMLASHGAN JAMIYaTDA QADRIYATLAR VA EMOTSIONAL INTELLEKT INTEGRATSIYASINING METAKOGNITIV MEXANIZMLARI
Raqamlashgan jamiyat sharoitida inson shaxsiyati, uning qadriyatlar tizimi va emotsional intellekt namoyon bo‘lish xususiyatlari ijtimoiypsixologik tadqiqotlarning dolzarb yo‘nalishlaridan biriga aylanmoqda. Axborot oqimlarining tezlashishi, raqamli muloqot shakllarining kengayishi va ijtimoiy munosabatlarning transformatsiyasi shaxsdan nafaqat kognitiv qobiliyatlarni, balki o‘z hissiyotlarini anglash, boshqarish va ijtimoiy vaziyatlarni baholash qobiliyatini ham talab qilmoqda. Maqolada raqamlashgan muhitda qadriyatlar va emotsional intellekt integratsiyasining metakognitiv mexanizmlari nazariy jihatdan tahlil qilingan. Qadriyatlar shaxsning qaror qabul qilishi, xulq-atvorini boshqarishi va ijtimoiy moslashuvidagi ichki regulyator sifatida qaraladi. Emotsional intellekt esa o‘z histuyg‘ularini anglash, boshqalarning emotsional holatlarini tushunish va munosabatlarni samarali boshqarish imkonini beruvchi psixologik resurs sifatida talqin etiladi. Tadqiqot natijasida raqamli jamiyatda shaxsning metakognitiv nazorati, refleksiyasi va emotsional o‘zini boshqarishi qadriyatlar hamda emotsional intellekt uyg‘unligini ta’minlovchi asosiy mexanizmlar ekanligi asoslanadi.
Copyright (c) 2026 RAXMONOVA Z (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
VOYAGA YETMAGANLARDA OG‘ISHGAN VA JINOYATCHILIK XULQINING IJTIMOIY-PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI
Maqolada deviant va delinkvent xulq-atvorning ijtimoiy-psixologik xususiyatlari haqida mulohazalar bayon etilgan. Xususan, jamiyat tomonidan ishlab chiqilgan, umumxalq irodasiga muvofiq harakatda bo‘ladigan tartibotlar, bevosita xalq urf-odatlari, o‘z istak maqsadlariga muvofiqlashgan amaliy udumlar bilan uyg‘unlashib ketgan va turmushda, ijtimoiy hayotda amal qilinadigan ijtimoiy me’yorlar tahlili hamda deviant xulq-atvor, uning psixologik mohiyati, tavsifi bayon qilingan. Shuningdek, voyaga еtmaganlarda og‘ishgan va jinoyatchilik xulqining kelib chiqishiga ta’sir etuvchi individual-psixologik, demografik, farzandlar va otaonalarning ma’lumotlililik darajasi, oilaning ijtimoiy-iqtisodiy ahvoli, oilaviy shartsharoit, turmush tarzi, gender va yosh davri xususiyatlarining ta’siri kabi ijtimoiypsixologik omillar tahlil qilingan.
Copyright (c) 2026 UMAROV B (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
Maqolada ijtimoiy tasavvurlar konsepsiyasidan kelib chiqadigan shaxs ijtimoiy tasavvurlari tizimida bolaning o‘zi va o‘z fazilatlari to‘g‘risidagi tasavvurlari, eng avvalo, jamiyatda tutajak o‘rni va maqomini belgilovchi muhim mexanizm ekanligi, uning mazmuni shaxsning nafaqat o‘ziga, balki o‘zga shaxslarga bo‘ladigan ijtimoiy munosabatlari va ijtimoiy xulqining asosi hisoblanishi haqida so‘z yuritiladi. Bunda qanday ijtimoiy omillar va guruhlarning yetakchi rol o‘ynashi ilm-fan nuqtai nazaridan muhim ekanligi g‘oyasi ilmiy dalillar asosida tasdiqlangan.
Copyright (c) 2026 SHAMSIEV O‘ (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
ALMAZ, RUX OKSIDI VA TITAN DIOKSIDNING MIKROSTRUKTURALANGAN KUKUNLARINING OPTIK XOSSALARINI IMPULSLI-DAVRIY LAZER QO‘ZG‘ATISH SHAROITIDA O‘RGANISH
Mazkur ishda nanosoniy davomiylikdagi impulsli-davriy lazer nurlanishi ta’sirida almaz, rux oksidi va titan dioksidning mikrostrukturalangan kukunlarining optik xossalarini eksperimental tadqiq etish natijalari keltirilgan. Xona haroratida o‘rganilgan namunalarda Raman sochilishi va fotolyuminessensiya spektrlarining shakllanish mexanizmlari tahlil qilindi. Ikkilamchi nurlanish intensivligining lazer impulsi energiya zichligiga bog‘liqligi aniqlandi. Mikrostrukturalanish elektromagnit maydonning lokal taqsimotiga sezilarli ta’sir ko‘rsatib, nolinear effektlarning kuchayishiga va spektral xususiyatlarning o‘zgarishiga olib kelishi ko‘rsatildi. Olingan natijalar sensor tizimlar, fotokatalitik qoplamalar va funksional optik materiallarni ishlab chiqishda qo‘llanishi mumkin.
Copyright (c) 2026 Rakhmatullaev I.A; Bunkin N.F; Hoshimov Q.H; Abdusattorov B.A (Authors) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
YANGI O‘ZBEKISTONDA QADRIYATLAR TRANSFORMATSIYASINING IJTIMOIY-MADANIY VA FALSAFIY JIHATLARI
Mazkur maqolada Yangi O‘zbekistonda kechayotgan qadriyatlar transformatsiyasi jarayoni ijtimoiy-madaniy va falsafiy nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Globallashuv, texnologik taraqqiyot hamda ijtimoiy modernizatsiya sharoitida milliy va umuminsoniy qadriyatlar o‘rtasidagi dialektik bog‘liqlikning kuchayishi asoslab beriladi. Tadqiqotda falsafiy-aksiologik tahlil va sotsiologik yondashuv metodlaridan foydalanilgan. Qadriyatlar tizimidagi o‘zgarishlarning ijtimoiy ong, madaniy muhit va shaxsiy identifikatsiyaga ko‘rsatadigan ta’siri ochib beriladi. Maqolada Yangi O‘zbekistonda inson qadri, ilm, innovatsiya va ijtimoiy adolat kabi qadriyatlarning markaziy ahamiyat kasb etayotgani ilmiy asoslanadi. Olingan natijalar qadriyatlar transformatsiyasini ijtimoiy-tarixiy zaruriyat sifatida talqin qilish imkonini beradi.
Copyright (c) 2026 Inagamova Feruza Xurshitovna (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
PARATRIATLONCHILARNI KO‘P YILLIK TAYYORLASHNI O‘QUV-MASHG‘ULOT JARAYONINI MONITORING VA BOSHQARISH TIZIMLARI ASOSIDA OPTIMALLASHTIRISH
Ushbu maqolada paratriatlonchilarni ko‘p yillik tayyorlash tizimida o‘quv-mashg‘ulot jarayonini optimallashtirishga doir zamonaviy ilmiy-uslubiy yondashuvlar tahlil qilingan. Ixtisoslashgan adabiyotlarda sog‘liqdagi cheklovlar va sport mahorati bosqichlari xususiyatlarini inobatga olgan holda mashg‘ulot yuklamalarini boshqarish hamda paratriatlonchilarning funksional holatini monitoring qilish bo‘yicha ilmiy asoslangan tavsiyalar yetarli darajada ishlab chiqilmagani aniqlangan. Funksional monitoring tizimlari qo‘llangan holda blokli periodizatsiya asosida yillik makrotsiklda tayyorgarlik tuzilmasini qurish xususiyatlari o‘rganildi. Olingan natijalar asosida paratriatlonchilarning tayyorgarlik samaradorligini va musobaqa natijalari barqarorligini oshirishga qaratilgan dasturiy-uslubiy ta’minot ishlab chiqildi.
Copyright (c) 2026 Ниязова Регина Рустамовна (Author) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
TURIZMNI DAVLAT TOMONIDAN TARTIBGA SOLISH SAMARADORLIGI
Ushbu maqola O‘zbekiston milliy iqtisodiyoti tarkibida turizm sohasining rivojlanish tendensiyalarini o‘rganishga bag‘ishlangan. Unda turizm sohasida qayd etilgan statistik ko‘rsatkichlar tahlil qilinadi. Shu bilan birga, tahlil natijalari asosida turizm sektorini barqaror rivojlantirishga qaratilgan ilmiy-amaliy takliflar ishlab chiqiladi.
Copyright (c) 2026 Халилов Сирожиддин Шерали ўғли; Хубони Сорбон (Authors) https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
Влияние «Шахнаме» на воспитание нравственных качеств и национального самосознания.
Ushbu maqolada Abu Qosim Firdavsiy - butun umrini fors-tojik tili va ajdodlarimiz tarixini abadiylashtirishga bag‘ishlagan buyuk shoir ekanligi haqida so‘z boradi. “Shohnoma” - yuksak ijtimoiy, siyosiy, axloqiy va falsafiy fikr hamda g‘oyalarning boy xazinasidir. Unda xalqning, ayniqsa, Eron xalqining boshidan kechirganlari va sinovlari jamlangan bo‘lib, ular fasih va shirin so‘zlar hamda rang-barang tasvirlar orqali namoyon bo‘lgan. Firdavsiy har bir insonni o‘z xalqi, jamiyati, mamlakatini yomon odamlarga topshirmaslikka, hayotda doimo rostgo‘y, mehribon va samimiy bo‘lishga da’vat etadi. Firdavsiy doimo birinchi o‘ringa yoshlik (javonmardlik), vatanparvarlik va milliy mustaqillikni qo‘yadi. Shu sababli uning qahramoni Vatanni g‘alaba bilan himoya qiladi, milliy mustaqillikni qo‘riqlaydi. Shoir, eng avvalo, Vatanining jasur va mard yoshlari bilan faxrlanadi va uning tasavvuridagi Vatan tushunchasi nafaqat mamlakat zamini, shahar va qishloqlaridan, balki uning xalqi, ayniqsa ayollar, bolalar va qarindoshlardan tashkil topgan. Firdavsiy Vatanni himoya qilish uchun xalqning ma’naviy birligini zarur deb biladi va vatanparvar hamda javonmard (mard) kishi jasorat, mardlik va ozodlik fazilatlariga ega bo‘lishi, aqlli, ziyrak, san’atkor va hushyor odam bo‘lishi, harbiy qurol-yarog‘ san’atini bilishi lozimligini ta’kidlaydi. Muallifning xabar berishicha, Firdavsiy “Shohnoma”da vatanparvarlik, javonmardlik va donishmandlik g‘oyalarini o‘zining sevimli qahramonlari Rustam va Siyovush obrazlarida tasvirlagan. Xullas, “Shohnoma”da donishmandlik urushga qarama - qarshi qo‘yiladi va shoir aqlli kishi doimo qon to‘kishga emas, balki tinchlik va ezgulikka intilishini uqtiradi. Ta’kidlash joizki, Firdavsiyning “Shohnomasi” jahon adabiyotining ilk buyuk asarlaridan biri hisoblanishi mumkin va mutafakkirning vatanparvarlik, javonmardlik g‘oyalari hamda axloqiy fazilatlari hozirgi kunda ham o‘zining yuksak ahamiyatini yo‘qotmagan bo‘lib, zamonaviy insonning shakllanishi va tarbiyasida nihoyatda foydali va samaralidir.
Copyright (c) 2026 https://creativecommons.org/licenses/by/4.0
РАЗВИТИЕ ЯЗЫКОВОЙ КОМПЕТЕНТНОСТИ УЧАЩИХСЯ В СОВРЕМЕННОМ ОБРАЗОВАТЕЛЬНОМ ПРОЦЕССЕ
Maqola umumta’lim maktablarida o‘zbek tilini o‘qitishda kompetentlikka yo‘naltirilgan yondashuvni rivojlantirishga bag‘ishlangan. Unda o‘quvchilarda nutq kompetensiyasini shakllantirishning zamonaviy usullari, amaliy ko‘nikmalarni o‘quv jarayoniga integratsiyalash, interaktiv texnologiyalar va fanlararo aloqalardan foydalanish ko‘rib chiqilgan. Matnni tushunish, og‘zaki va yozma nutqni rivojlantirish, shuningdek tanqidiy va ijodiy fikrlash ko‘nikmalariga alohida e’tibor qaratilgan. Pedagogik tadqiqotlar tizimli baholashning o‘quvchilarning haqiqiy bilim va ko‘nikmalarini aniqlashdagi muhimligini tasdiqlaydi.
TOSHKENT VILOYATIDA SABZAVOTCHILIKNI RIVOJLANTIRISHNING O‘ZIGA XOS XUSUSIYATLARI
Mazkur tadqiqot O‘zbekiston sabzavotchilik tarmog‘idagi hududiy rivojlanish tendensiyalarini tahlil qiladi. Toshkent viloyati misolida sabzavot yetishtirishning tashkiliy-iqtisodiy modeli o‘rganildi. Statistika ma’lumotlari asosida viloyatning umumiy ishlab chiqarishdagi ulushi va qishloq xo‘jaligi tashkilotlarining yuqori ko‘rsatkichi tahlil qilindi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, hududda an’anaviy usuldan intensiv, yuqori texnologiyali va eksportga yo‘naltirilgan klaster modeliga o‘tish jarayoni jadallashmoqda.
EDGAR ALLAN POE VA UNING ADABIY USLUBINING ZAMONAVIY AMERIKA ILMIY-FANTASTIK ADABIYOTIGA TAʼSIRI
Ushbu maqolada Edgar Allan Po (1809–1849) ijodiy merosining zamonaviy Amerika ilmiy-fantastik adabiyoti shakllanishi va rivojlanishidagi oʻrni hamda tizimli taʼsiri tahlil qilinadi. Tadqiqotning dolzarbligi Poning ilmiy-fantastika janri ildizlaridagi roli toʻliq oʻrganilmaganligi va uning uslubiy elementlari bugungi kun adabiyoti uchun hamon konseptual ahamiyatga egaligi bilan belgilanadi. Maqolada qiyosiy-tarixiy tahlil metodidan foydalanilgan boʻlib, Poning gotik elementlari, psixologizmi va innovatsion narrativ texnikalari keyingi avlod vakillari — Jyul Vern, H.G. Uells, Rey Bredberi, Ayzek Asimov va Uilliam Gibson asarlari bilan qiyosiy oʻrganiladi. Tadqiqotda muallifning "The Unparalleled Adventures of One Hans Pfaall" va "Mellonta Tauta" kabi ilk ilmiy-fantastik asarlari janrning nazariy asoslari sifatida tahlilga tortiladi. Tahlillar natijasida Poning birinchi shaxsdan hikoya qilish uslubi, "hikoya ichida hikoya" strukturasi va syujet boʻylab orqaga qaytish texnikasi zamonaviy ilmiy-fantastikaning narrativ poydevoriga aylangani aniqlandi. Shuningdek, Poning Avguste Dupin obrazi orqali yaratgan "ratsionator" tipi va murakkab anti-qahramon kontseptsiyasi Filip K. Dik hamda kiberpank janri mualliflari tomonidan muvaffaqiyatli rivojlantirilgani isbotlandi. Poning texnologiyani inson taqdiri bilan bogʻliq holda tasvirlashi va distopik satira elementlari zamonaviy spekulyativ adabiyot uchun metodologik asos boʻlib xizmat qilgani koʻrsatildi. Tadqiqot natijalari shuni koʻrsatadiki, Edgar Allan Po nafaqat detektiv va dahshat janrlari asoschisi, balki zamonaviy Amerika ilmiy-fantastikasining asosiy taʼsirchi shaxsi va intellektual manbaidir. Uning pessimistik narrativi va taassurot birligi haqidagi estetik nazariyasi XXI asr ommaviy madaniyati va yangi medialari (kino, video oʻyinlar) sharoitida oʻzining dolzarbligini saqlab qolmoqda.
TADBIRKORLIK SUBYEKTLARI FAOLIYATINI RIVOJLANTIRISH MEXANIZMLARI: INSTITUTSIONAL, MOLIYAVIY VA TASHKILIY YONDASHUVLAR
Ushbu maqolada tadbirkorlik subyektlari faoliyatini rivojlantirish mexanizmlarini tizimli tahlil qilinib, ularning tasnifini takomillashtirish hamda samaradorligini oshirish yo'llari batafsil asoslab berilgan. Tadbirkorlik subyektlari faoliyatini rivojlantirish mexanizmlari uch asosiy guruhga — institutsional-huquqiy, moliyaviy-iqtisodiy va tashkiliy-infratuzilmaviy mexanizmlarga tasniflangan.
HUDUDIY BIZNESNI RIVOJLANTIRISHNING ASOSIY TAMOYILLARI, TASHKILIY-HUQUQIY ASOSLARI VA JAHON TAJRIBASI
Hududiy biznesni rivojlantirish hududning iqtisodiy o’sish nuqtalarini aniqlash, resurslardan samarali foydalanish va mahalliy infratuzilmani yaxshilashga asoslanadi. 2017-2024-yillarda amalga oshirilgan iqtisodiy islohotlar, davlat dasturlari va raqamli texnologiyalarni joriy etish natijasida kichik biznes va xususiy tadbirkorlikning iqtisodiyotdagi ulushi sezilarli darajada kengaygani ilmiy asosda ko’rsatib beriladi. Ushbu maqolada O’zbekiston Respublikasida tadbirkorlik faoliyatini rivojlantirishning institutsional asoslari hamda uning aholi farovonligiga ko’rsatayotgan ta’siri chuqur tahlil etiladi.